Zmiany w opiece zdrowotnej kobiet

Lipiec 2025 roku przynosi istotne zmiany w systemie opieki zdrowotnej kobiet w Polsce. Od 1 lipca pacjentki z endometriozą mogą korzystać z nowego modelu leczenia w wyspecjalizowanych centrach. Równocześnie w programie "Profilaktyka raka szyjki macicy" wprowadzono nowoczesne badania: test HPV HR i cytologię na podłożu płynnym (LBC). To krok w stronę skuteczniejszej profilaktyki i lepszego dostępu do specjalistycznej opieki.

Endometrioza to przewlekła choroba, która dotyka nawet co dziesiątą kobietę w wieku rozrodczym. Objawia się m.in. bolesnymi miesiączkami, bólem podczas stosunku, problemami z płodnością i przewlekłym bólem miednicy mniejszej. Od 1 lipca 2025 roku kobiety z endometriozą mogą korzystać z kompleksowego modelu opieki, który uwzględnia diagnostykę, leczenie farmakologiczne i chirurgiczne oraz wsparcie pooperacyjne. Pacjentki z zaawansowaną postacią choroby zostaną kierowane do wyspecjalizowanych centrów leczenia endometriozy, takich jak:

  • Opolskie Centrum Onkologii im. prof. T. Koszarowskiego,
  • 1 Wojskowy Szpital Kliniczny z Polikliniką SPZOZ w Lublinie,
  • Szpital Uniwersytecki w Krakowie,
  • Katowickie Centrum Onkologii,
  • Wojskowy Instytut Medyczny,
  • Szpitale Pomorskie sp. z o.o.,
  • Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki,
  • Wielkopolskie Centrum Onkologii.

W ośrodkach tych można wykonać zaawansowaną diagnostykę obrazową (w tym specjalistyczne USG), skonsultować się z lekarzami wielu specjalności oraz poddać się zabiegowi chirurgicznemu. Zapewniona będzie także kompleksowa opieka pooperacyjna i monitorowanie stanu zdrowia pacjentki. Dla kobiet z mniej zaawansowaną postacią endometriozy pozostaje możliwość leczenia zachowawczego w poradniach ginekologiczno-położniczych w ramach NFZ, gdzie otrzymają pomoc od momentu pojawienia się pierwszych objawów.

Drugą wprowadzoną w życie zmianą w opiece zdrowotnej kobiet jest dodanie do programu "Profilaktyka raka szyjki macicy" badań: test HPV HR i cytologii na podłożu płynnym (LBC).

Rak szyjki macicy to jeden z najczęstszych nowotworów u kobiet, a jego główną przyczyną jest przewlekła infekcja wirusem HPV (typy 16 i 18). Od lipca 2025 roku kobiety w wieku 25–64 lat mogą skorzystać z rozszerzonego programu profilaktyki. Do wykazu świadczeń gwarantowanych, czyli finansowanych przez państwo włączono:

  • test HPV HR (wykrywający wysokoonkogenne typy wirusa), wykonywany co 5 lat,
  • cytologię LBC (na podłożu płynnym), która zapewnia większą czułość diagnostyczną.

Jeśli wynik testu HPV HR jest dodatni, automatycznie wykonywana jest cytologia LBC z tej samej próbki. Dalsze postępowanie zależy od wyniku badań. W przypadku wyników niepokojących pacjentka kierowana jest na dalszą diagnostykę, natomiast przy wynikach prawidłowych zalecane jest powtórne badanie po roku lub trzech latach. Badania można wykonać: w poradniach ginekologiczno-położniczych z umową z NFZ oraz u uprawnionych położnych w placówkach POZ.

Wprowadzone zmiany są częścią szerzej zakrojonego programu Ministerstwa Zdrowia pt. „Świadoma, bezpieczna ja”. Jego celem jest poprawa dostępu do profilaktyki, diagnostyki i leczenia chorób kobiecych, co w efekcie ma wzmocnić poczucie bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentek w Polsce.


Źródło:

Ministerstwo Zdrowia https://www.gov.pl/web/zdrowie/wprowadzamy-kolejne-zmiany-w-opiece-zdrowotnej-kobiet dostęp: 8.08.2025