Nowe rozporządzenie w sprawie kształcenia podyplomowego pielęgniarek i położnych – co się zmienia?

Koniec CKPPiP – zadania przejmuje CMKP

Najważniejszą zmianą systemową jest likwidacja Centrum Kształcenia Podyplomowego Pielęgniarek i Położnych (CKPPiP). Na mocy ustawy z 27 listopada 2024 r. wszystkie zadania dotyczące kształcenia podyplomowego pielęgniarek i położnych zostały włączone do kompetencji Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego (CMKP).

Dla pielęgniarek i położnych oznacza to przede wszystkim zmianę adresata wielu wniosków i dokumentów. Przykładowo, wnioski o zwolnienie z obowiązku odbywania specjalizacji w części lub całości należy teraz składać do dyrektora CMKP, a nie jak dotychczas do ministra zdrowia. Również opłaty za egzamin państwowy są wnoszone na rachunek bankowy wskazany przez CMKP.

Dyplomy specjalisty będzie odtąd wydawał dyrektor CMKP. To samo dotyczy ustalania dat i miejsc egzaminów państwowych oraz powiadamiania o nich zdających. Regulamin egzaminu państwowego ustala teraz samodzielnie dyrektor CMKP – wcześniej wymagał on dodatkowo zatwierdzenia przez ministra zdrowia.

Opłata za egzamin państwowy – wzrost ze 170 zł do 350 zł

Najbardziej odczuwalną dla portfeli pielęgniarek i położnych zmianą jest ponad dwukrotna podwyżka opłaty za państwowy egzamin specjalizacyjny. Kwota wzrosła ze 170 zł do 350 zł.

Ministerstwo Zdrowia uzasadniało podwyżkę znaczącym wzrostem kosztów organizacji egzaminów. W ostatnich latach zwiększyła się liczba osób przystępujących do egzaminów, co generuje wyższe wydatki związane z wynajmem odpowiednich sal, ich przygotowaniem, obsługą techniczną, zakupem materiałów (blankiety dyplomów, papier, tonery), a także wynagrodzeniami dla członków komisji egzaminacyjnych.

Warto przypomnieć, że opłata w wysokości 170 zł obowiązywała od 2016 roku. Resort zdrowia zwracał też uwagę, że opłata za egzamin specjalizacyjny pielęgniarek i położnych jest nadal niższa niż w przypadku innych zawodów medycznych – farmaceuci płacą 400 zł, a diagności laboratoryjni i fizjoterapeuci 450 zł.

Ważne: do egzaminów przeprowadzanych w sesji wiosennej 2026 r. (marzec-maj) stosuje się jeszcze starą opłatę w wysokości 170 zł. Nowa stawka 350 zł zacznie obowiązywać dopiero od sesji jesiennej 2026 r.

Ograniczenia w postępowaniu uzupełniającym na specjalizację

Rozporządzenie wprowadza istotne ograniczenie czasowe dla organizatorów kształcenia chcących przeprowadzić uzupełniające postępowanie kwalifikacyjne na specjalizację. Do tej pory zdarzało się, że dodatkowe nabory organizowano nawet po 8 miesiącach od rozpoczęcia szkolenia, co przy 15-miesięcznym czasie trwania specjalizacji znacząco skracało faktyczny okres nauki dla osób zakwalifikowanych w trybie uzupełniającym.

Według nowych przepisów postępowanie uzupełniające można przeprowadzić tylko wtedy, gdy organizator nie rozpoczął jeszcze realizacji programu specjalizacji, albo zrealizował go w wymiarze nie większym niż 10% ogólnego wymiaru godzinowego, a od planowanej daty rozpoczęcia specjalizacji nie upłynął więcej niż miesiąc.

Zmiany w składzie komisji egzaminacyjnej

Rozporządzenie określa stawki wynagrodzenia dla członków państwowej komisji egzaminacyjnej przeprowadzającej egzaminy specjalizacyjne: przewodniczący otrzymuje 500 zł, sekretarz 350 zł, a pozostali członkowie po 300 zł.

Nowością jest możliwość powołania do składu Państwowej Komisji Egzaminacyjnej konsultanta wojewódzkiego wskazanego przez konsultanta krajowego. Rozwiązanie to ma zabezpieczyć składy komisji w sytuacjach, gdy z przyczyn niezależnych nie ma możliwości powołania innego konsultanta krajowego.

Dyrektor CMKP otrzymał również uprawnienie do zwiększenia liczby członków komisji egzaminacyjnej o maksymalnie 6 osób w uzasadnionych przypadkach związanych z liczbą zdających lub warunkami lokalowymi. Wcześniej kompetencja ta należała do ministra zdrowia.

Kształcenie w toku – co z obecnymi uczestnikami?

Rozporządzenie zawiera ważne przepisy przejściowe. Dyplomy i zaświadczenia wydane na podstawie dotychczasowych przepisów zachowują pełną ważność. Kształcenie podyplomowe rozpoczęte przed 20 stycznia 2026 r. jest kontynuowane na dotychczasowych zasadach, z wyjątkiem przepisów dotyczących postępowania uzupełniającego i minimalnego czasu trwania specjalizacji (15 miesięcy), które stosuje się już w nowym brzmieniu.

Pozostałe regulacje bez zmian

Rozporządzenie utrzymuje dotychczasowe zasady dotyczące kursów kwalifikacyjnych (maksymalnie 6 miesięcy), kursów specjalistycznych (maksymalnie 3 miesiące) i kursów dokształcających (maksymalnie miesiąc). Bez zmian pozostają również wymagania wobec kierowników specjalizacji i kursów, zasady przeprowadzania postępowań kwalifikacyjnych oraz możliwości zaliczania wcześniej ukończonych szkoleń.

Egzaminy państwowe nadal odbywają się w dwóch sesjach: wiosennej (1 marca – 31 maja) i jesiennej (1 września – 30 listopada). Warunkiem przeprowadzenia egzaminu dla danej dziedziny jest zgłoszenie się co najmniej 20 osób, choć na wniosek dyrektora CMKP i za zgodą ministra zdrowia możliwe jest zorganizowanie egzaminu dla mniejszej grupy.

Źródło: Dziennik Ustaw

Autor: MG