Nowe zasady państwowych egzaminów specjalizacyjnych dla pielęgniarek i położnych. Rozporządzenie ogłoszone

Minister Zdrowia podpisał rozporządzenie z dnia 2 listopada 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie kształcenia podyplomowego pielęgniarek i położnych. Zmiana wiąże się z tym, że od 1 stycznia 2027 r. państwowe egzaminy specjalizacyjne przejmie Centrum Egzaminów Medycznych (CEM). Dotychczas organizowało je Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego (CMKP). Zmieniają się m.in. terminy składania wniosków, terminy sesji, wymagane dokumenty i zasady działania komisji.

Najważniejsze: wniosek tylko w styczniu albo w sierpniu

Wniosek o dopuszczenie do egzaminu państwowego składa się za pośrednictwem SMK do dyrektora CEM, w dwóch oknach czasowych:

  • od 1 do 31 stycznia, jeśli pielęgniarka lub położna chce zdawać w sesji letniej,
  • od 1 do 31 sierpnia, jeśli pielęgniarka lub położna chce zdawać w sesji zimowej.

W poprzednich latach wnioski trzeba było składać do 30 listopada, więc zmiana jest istotna. Dotyczy to także pierwszej sesji prowadzonej przez CEM, czyli letniej sesji w 2027 roku. Wnioski na nią składa się od 1 do 31 stycznia 2027 r.

Ministerstwo Zdrowia zwraca uwagę, że obecnie nie można złożyć wniosku o przystąpienie do egzaminu w SMK, ponieważ funkcję zablokowano w związku ze zmianą instytucji egzaminującej. Wnioski będą obsługiwane w nowym systemie SMK II. Komunikat w tej sprawie został opublikowany na stronach internetowych Ministerstwa Zdrowia.

Kto może przystąpić do egzaminu?

Do egzaminu może przystąpić pielęgniarka lub położna, która:

  1. ukończyła specjalizację albo została zwolniona z obowiązku jej odbywania w całości,
  2. złożyła za pośrednictwem SMK wniosek o dopuszczenie do egzaminu,
  3. wniosła opłatę za egzamin.

Opłata nadal obowiązuje. Zmienia się to, że nie dołącza się już do wniosku dokumentów. Nie trzeba załączać Elektronicznej Karty Kształcenia, dokumentu potwierdzającego zwolnienie z obowiązku odbywania specjalizacji w części lub w całości ani potwierdzenia wniesienia opłaty. Resort tłumaczy, że pozostałe zawody medyczne nie miały takich wymogów, a celem jest usprawnienie procesu i ujednolicenie procedur.

Nowe terminy sesji egzaminacyjnych

Dotychczasowe sesje (wiosenna od 1 marca do 31 maja i jesienna od 1 września do 30 listopada) zastąpią dwie nowe:

  • sesja letnia: od 15 maja do 15 lipca,
  • sesja zimowa: od 1 grudnia do 31 stycznia kolejnego roku.

Datę i miejsce egzaminu każdorazowo ustala dyrektor CEM. Zawiadomienie o miejscu i terminie oraz o nadanym numerze kodowym przychodzi przez SMK albo na adres e-mail podany we wniosku, nie później niż 14 dni przed egzaminem. Dotychczas było to 30 dni, więc warto regularnie sprawdzać SMK i skrzynkę pocztową (także spam) oraz pilnować, by adres e-mail we wniosku był aktualny.

Resort wyjaśnia, że terminy dopasowano do harmonogramu pracy CEM, aby egzaminy dla pielęgniarek i położnych nie kolidowały z egzaminami specjalizacyjnymi innych zawodów medycznych, takich jak diagności laboratoryjni czy farmaceuci. Zasady mają być zbliżone do tych, które już tam obowiązują.

Jak będzie wyglądał egzamin?

Egzamin państwowy odbędzie się w formie pisemnego testu. Zdający rozwiąże 120 zadań, każde z 5 wariantami odpowiedzi, z których tylko jeden jest prawidłowy. Za każdą poprawną odpowiedź przysługuje 1 punkt. Egzamin będzie przeprowadzany zgodnie z regulaminem ustalonym przez dyrektora CEM i opublikowanym na stronie internetowej CEM. Warto go przeczytać przed egzaminem, bo znajdą się w nim szczegółowe zasady przebiegu.

Testy mają być przygotowywane, przechowywane i przekazywane w sposób uniemożliwiający ich nieuprawnione ujawnienie.

Państwowa komisja egzaminacyjna

Rozporządzenie porządkuje też zasady działania państwowych komisji egzaminacyjnych (PKE). Kandydatów do komisji zgłaszają konsultant krajowy w danej dziedzinie (lub jego przedstawiciel), Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych oraz ogólnopolskie towarzystwa naukowe zrzeszające specjalistów z danej dziedziny pielęgniarstwa. Dyrektor CEM powołuje przewodniczącego i członków komisji w składzie co najmniej trzech osób. Każdy z nich ma mieć tytuł specjalisty w dziedzinie objętej egzaminem, a gdy to niemożliwe, w dziedzinie pokrewnej.

Do zadań komisji należy m.in. przeprowadzenie egzaminu, rozpatrywanie zastrzeżeń zdających do zadań egzaminacyjnych, przekazanie do CEM kart odpowiedzi oraz sporządzenie protokołu. 

Gdy egzamin się nie udał albo nie udało się przystąpić

Jeżeli ktoś nie przystąpi do egzaminu w wyznaczonym terminie albo nie uzyska wyniku pozytywnego, może podejść do niego ponownie w innym terminie, w którym egzamin z danej dziedziny będzie przeprowadzany. Wymaga to złożenia do dyrektora CEM wniosku o zakwalifikowanie do egzaminu i wniesienia opłaty na rachunek wskazany przez dyrektora CEM, w terminie wnioskowania, czyli w styczniu albo w sierpniu.

Rozporządzenie uchyla też przepis, który uzależniał przeprowadzenie egzaminu od minimalnej liczby osób zgłoszonych w danej dziedzinie. Jak podaje uzasadnienie, ma to zapewnić pełną realizację prawa do uzyskania tytułu specjalisty.

Dyplom w nowym wzorze

Pielęgniarce lub położnej, która zda egzamin, dyplom uzyskania tytułu specjalisty będzie wydawał dyrektor CEM. Wprowadzono nowy wzór dyplomu, dostosowany graficznie do dokumentów, które CEM wydaje innym zawodom medycznym.


Źródło: Dziennik Ustaw 2026 r. poz. 1465

Autor: MG